Trang chủ / Kiến thức y khoa

CHOLESTEROL LÀ GÌ?

Ngày đăng: 09/09/2015

  • Cholesterol là gì?
     
    Cholesterol là một chất béo steroid, mềm, màu vàng nhạt có ở màng tế bào của tất cả các mô tổ chức trong cơ thể và được vận chuyển trong huyết tương của con người. Cholesterol là một thành phần của mật tiết ra từ các tế bào gan, giúp tiêu hóa các chất mỡ béo trong ruột, và cũng giúp cho việc hấp thụ các sinh tố như A, D, E, K. Cholesterol là tiền thân của sinh tố D, của nhiều chất nội tiết quan trọng, kể cả các chất nội tiết nam nữ như Testosterone, Estrogen, Progesterone.
     

    Phần lớn cholesterol không có nguồn gốc từ thức ăn mà được gan tổng hợp nên từ các chất béo bão hòa, một phần nhỏ cholesterol được hấp thu từ thức ăn như: trứng, sữa, não, thịt đỏ, mỡ động vật, lòng lợn, lòng bò, tôm... Đặc điểm của Cholesterol: kém tan trong nước, không thể tan và di chuyển trong máu mà phải nhờ vào Lipoprotein (Lipoprotein do gan tổng hợp ra và tan trong nước mang theo Cholesterol).
    Cholesterol hiện diện với nồng độ cao ở các mô tổng hợp nó hoặc có mật độ màng dày đặc, như gan, tuỷ sống, não và mảng xơ vữa động mạch. Cholesterol rất cần cho sự hoạt động của màng các tế bào trong cơ thể, cần cho sự hoạt động của cơ thể để sản xuất ra một nội tiết tố và cũng là thành phần rất quan trọng của muối mật.
    Cholesterol đóng vai trò trung tâm trong nhiều quá trình sinh hoá, nhưng lại được biết đến nhiều nhất do liên hệ đến bệnh tim mạch gây ra bởi nồng độ Cholesterol trong máu tăng.
     
    Chức năng của Cholesterol
     
    Cholesterol là thành phần quan trọng của màng tế bào, nó giúp tính lỏng của màng ổn định trong khoảng dao động nhiệt độ rộng hơn. Nhóm Hydroxyl trên phân tử tương tác với đầu Phosphate của màng còn gốc steroid và chuỗi Hydrocarbon gắn sâu vào màng. Nó là tiền chất chính để tổng hợp vitamin D, nhiều loại hormone steroid, bao gồm Cortisol, Cortisone, và Aldosterone ở tuyến thượng thận, và các hormone sinh dục Progesterone, Estrogen, và Testosterone. Các nghiên cứu gần đây cho thấy Cholesterol có vai trò quan trọng đối với các Synapse ở não cũng như hệ miễn dịch, bao gồm việc chống ung thư.

    Có mấy dạng Cholesterol?

     
     
    Trong gan, Cholesterol kết hợp với protein tạo ra hai dạng Cholesterol là LDL (Lipoprotein có trọng lượng phân tử thấp) và HDL (Lipoprotein có trọng lượng phân tử cao), và được vận chuyển vào dòng máu.
    HDL mang ít Cholesterol nên có thể kết hợp với Cholesterol tự do trong máu và vận chuyển về gan để xử lý, vì vậy nếu hàm lượng của HDL trong máu càng cao thì càng giảm nguy cơ mắc bệnh mạch vành. Người có hàm lượng HDL trong máu cao hơn 60mg/dl là ngưỡng an toàn đối với bệnh tim mạch, thấp hơn 40mg/dl là có nguy cơ mắc bệnh cao.
    Ngược lại, LDL chứa nhiều Cholesterol và khởi xướng sự hình thành các mảng xơ vữa trên thành các động mạch nói chung và các động mạch vành tim nói riêng (trạng thái này gọi là xơ vữa động mạch).
    Các mảng xơ vữa này gây hẹp hay tắc lòng mạch máu nuôi dưỡng cơ tim gây ra các cơn đau tim. Hàm lượng LDL càng cao thì nguy cơ mắc bệnh mạch vành càng cao.
    Mặc dù hàm lượng LDL và HDL là những chỉ số tốt nhất để dự đoán nguy cơ mắc bệnh mạch vành, nhưng xác định hàm lượng Cholesterol toàn phần trong máu cũng rất quan trọng để dự đoán nguy cơ bị bệnh mạch vành. Nếu một người có hàm lượng Cholesterol toàn phần trong máu thấp hơn 200mg/dl thì ít có nguy cơ mắc bệnh mạch vành, nhưng nếu cao hơn 240mg/dl thì có nguy cơ mắc bệnh cao.
     
    Cholesterol và Triglycerides
     
    Triglycerides là gì?
     
    Chúng ta có thể hiểu một cách ngắn gọn là khi chất axit béo loại tự do được hấp thu qua gan sẽ được chuyển thành Cholesterol, nếu lượng axit béo bị dư thừa thì sẽ trở thành Triglycerides. Tại gan, Triglycerides sẽ kết hợp với chất Apoprotein (do gan sản xuất ra) và được đưa ra khỏi gan dưới dạng Lipoprotein có tỷ trọng thấp. Khi có sự mất cân bằng giữa Lipid vào gan và Lipid ra khỏi gan thì mỡ sẽ tích lại trong gan gây nên gan nhiễm mỡ. Khi gan bị nhiễm mỡ thì sẽ hạn chế chức năng sản xuất ra chất Apoprotein làm cho lượng axit béo vào gan quá lớn, càng làm cho gan nhiễm mỡ nặng hơn. Nếu tăng quá cao Triglycerides máu thì sẽ có nguy cơ gây viêm tụy cấp tính.
     
    Triglycerides và Cholesterol có liên quan như thế nào?

     
     
    Cholesterol và Triglycerides cả hai đều là chất mỡ trong máu. Cholesterol được sử dụng để cấu tạo nên các tế bào và một số kích thích tố. Cholesterol được tìm thấy tự nhiên trong cơ thể và trong thức ăn cho dù chỉ ăn một lượng nhỏ. Cả hai đều rất nguy hại đối với sức khỏe khi ở mức độ cao.
    Một điểm hơi khác biệt là người có mức Triglycerides cao chưa hẳn có mức Cholesterol cao, nhưng ngược lại người có mức Cholesterol cao thường có mức Triglycerides cao.
     
    Tác động của Cholesterol tới tim mạch
     
    Cholesterol di chuyển từ gan vào máu đến những cơ quan khác nhau của cơ thể bằng những phương tiện được gọi là phân tử mỡ đạm (Lipoprotein). Có 2 loại mỡ đạm, được ví von như 2 chuyến xe buýt ngược chiều: Lipoprotein tỷ trọng thấp (LDL) chở Cholesterol từ gan đến cung cấp cho tế bào; ngược lại Lipoprotein tỷ trọng cao (HDL) di chuyển trong máu với nhiệm vụ chuyên chở những Cholesterol dư thừa về lại lá gan để cất giữ.
    Tỷ lệ Cholesterol cao, đặc biệt là LDL, rất nguy hiểm. Bởi khi đó, HDL bị “quá tải”, không kham nổi công việc và dẫn đến tình trạng Cholesterol thừa nằm lại trong mạch máu, tạo thành các mảng bám trên thành động mạch, làm hẹp đường lưu thông của máu, gây ra bệnh xơ cứng động mạch. Nếu chúng làm nghẽn mạch máu dẫn lên tim thì sẽ gây ra nhồi máu cơ tim, còn làm nghẽn đường máu lưu thông lên não sẽ gây ra đột quỵ, tai biến mạch máu não…
     
     
     
     
  • Bài viết cùng chuyên mục

  • VITAMIN D LÀ GÌ? Cập nhật: 09/09/2015
  • NỘI TIẾT TỐ NỮ Cập nhật: 07/09/2015
  • OMEGA -3, EPA, DHA LÀ GÌ? Cập nhật: 04/09/2015
  • PROBIOTICS LÀ GÌ? Cập nhật: 04/09/2015
  • GLUCOSAMINE LÀ GÌ? Cập nhật: 04/09/2015
  • GINKGO BILOBA LÀ GÌ? Cập nhật: 04/09/2015
  • MELATONIN LÀ GÌ? Cập nhật: 04/09/2015
  • TẢO XOẮN Cập nhật: 18/09/2015
  • CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA TIM Cập nhật: 09/09/2015
  • Olympian Labs careline olympian careline 2